بخشش در بهبودی تروما؛ آیا واقعاً کلید رهایی است یا مانعی پنهان؟ سالهاست به بازماندگان تروما گفته میشود که برای آرامش، باید ببخشند، اما این توصیه همیشه شفابخش نیست و گاهی حتی زخم را عمیقتر میکند. تحمیل بخشش میتواند احساس ایمنی روانی را تضعیف کند، زیرا بهجای تمرکز بر تجربه و نیازهای بازمانده، توجه را به فرد آزارگر معطوف میسازد. در چنین شرایطی، شرم و خودسرزنشی تداوم مییابد و سکوتی ناخواسته شکل میگیرد که مسیر بهبودی را مسدود میکند.
این مقاله از وبسایت اولین و بزرگترین مرکز مشاوره ایران، مرکز مشاوره همکده، به این پرسش اساسی پاسخ میدهد که چرا بخشش الزاماً شرط درمان تروما نیست و چگونه میتوان بدون فشار بیرونی، مسیر ترمیم را طی کرد. اگر به دنبال درکی عمیقتر و راهکاری متناسب با تجربه شخصی خود هستید، همین حالا با رزرو مشاوره آنلاین در همکده، قدمی آگاهانه برای سلامت روان خود بردارید و نگاه تازهای به بخشش در بهبودی تروما داشته باشید.
چرا بخشش در بهبودی تروما لازم نیست؟
بخشش در بهبودی تروما لازم است؟ آیا هیچ یک از این جملات رایج را شنیده اید؟ آیا آنها را باور می کنید؟ وقتی صحبت از بهبودی پس از تروما می شود، شاید نباید این کار را انجام دهید. بخشش زمانی که در درمان تروما گنجانده شود به طور بالقوه مشکل ساز است. گفته می شود که بخشش می تواند به بازماندگان کمک کند تا از درد گذشته خود “به جلو حرکت کنند” یا “رها شوند”. برخی بر این باورند که برای بهبودی باید کسانی را که باعث آسیب دیدگی شما شده اند یا در ایجاد آن نقش داشته اند ببخشید. با این حال، هیچ شواهد آماری وجود ندارد که نشان دهد این درست است.
در این بین یکی از متخصصان می گوید: پس از بیش از یک دهه به عنوان روان درمانگر تروما، من شاهد مزایای بخشش برای بسیاری از مشتریانم بودم. با این حال، من معتقد نیستم که برای بهبودی پس از تروما، بخشش لازم نیست، زیرا بسیاری از بازماندگان تروما را که بهبودی را تجربه کردهاند، بدون بخشیدن متجاوزان خود درمان کردهام. علاوه بر این، آموخته ام که اجبار یا تشویق به بخشش می تواند برای بازماندگان تروما مضر باشد و مانعی در بهبود آنها ایجاد کند.
در اینجا دلایلی وجود دارد که چرا نباید بخشش در بهبودی تروما اعمال شود.
برای دریافت مشاوره روانشناسی فردی از وبسایت همکده کلیک کنید.
بهای پنهان بخشش اجباری در تروما
بخشش در بهبودی تروما می تواند روند چند جانبه ای داشته باشد. تصور کنید به شما می گویند که باید کسی را که به شما آسیب رسانده است ببخشید. مهم نیست که وضعیت چه بوده یا تاثیر آن بر شما. شما باید آنها را ببخشید وقتی به دنبال حمایت اجتماعی هستید، چیزهایی به شما می گویند: «سال ها پیش بود، ولش کن» و «نباید عصبانی شوید، ادامه دهید». این پیامها نشاندهنده عدم پذیرش و حتی همدلی از جانب کسانی است که آنها را بیان میکنند، و ممکن است باعث شوند که شما احساس کنید که تصورات، احساسات و تجربیات شما نامشروع، نادرست یا هدایتشده است.
آنها ممکن است نشان دهند که درد یا خشم موجه شما به سادگی کمتر از توانایی شما برای بخشیدن متجاوز شما اهمیت دارد. پذیرش یک عنصر مهم برای تقویت و حفظ ایمنی برای بازماندگان تروما است و ایمنی برای بهبود و پردازش تروما لازم است. شکست یا امتناع از پذیرش و تأیید تجربیات زندهشده بازماندگان تروما، محیطها و روابطی را ایجاد میکند که برای توانایی آنها برای بهبودی یا «حرکت واقعی» مضر است.
مشاوره آنلاین اختلالات شخصیتی همکده در خدمت شماست تا بهترین متخصصان را در اختیارتان قرار دهد.
بهبودی تروما بدون اجبار به بخشش
چرا بخشش در بهبودی تروما لازم نیست؟ یک ضرب المثل محبوب و خوش نیت است که “بخشش برای شماست – نه طرف مقابل.” با این حال، چنین کلیشه ای به خوبی به بهبودی تروما ترجمه نمی شود، زیرا بخشش بر رابطه ای که بازمانده با سوء استفاده کننده خود دارد متمرکز است. در مقابل، بهبودی تروما باید بر رابطه بازماندگان با خودش تمرکز کند. درمان تروما بر نیازهای فردی بازمانده و فرآیندهای درونی او متمرکز است. اگر یک بازمانده هر نوع رابطه ای با آزاردهنده خود داشته باشد، این رابطه برطرف می شود، اما بر اساس نیازها و منافع بازماندگان برطرف می شود.
برخی از بازماندگان ممکن است از بخشیدن سوء استفاده کنندگان خود سود ببرند. اما برخی دیگر ممکن است چنین سودی را از بخشش به دست نیاورند. یا در واقع احساس کنند نیاز به خودداری از بخشش دارند. هر دو نوع نگرش باید با احترام و همدلی برابر پذیرش شوند. نگرشهای اخلاقگرایانه برعکس، نه تنها ضددرمانکننده هستند، بلکه تمایل دارند آزارگر را به هزینه قربانی متمرکز کنند، به این معنی که مسئولیت اصلاح اشتباه گذشته بر عهده دومی است، نه اولی، و در برخی موارد حتی بیان این نکته که عدم توفیق بخشیدن به خود یک اشتباه است، بنابراین توجه و سرزنش را از اشتباه واقعی که مرتکب خود آسیب بود، دور میکند.
برای رزرو نوبت مشاوره روانشناسی بدون نوبت از وبسایت همکده این مطلب را مطالعه کنید.
بخشش در بهبودی تروما و بازتولید شرم پنهان
بخشش در بهبودی تروما جنبه های مختلفی دارد. شرم اغلب توسط تروما ایجاد یا تایید می شود. بازماندگان اغلب بر این باورند که «دوستناپذیر»، «به اندازه کافی خوب»، «احمق»، «ناتوان»، «ضعیف»، «بد» هستند، یا اینکه نمیتوانند بهطور امن در دنیا وجود داشته باشند. به طور خلاصه، بازماندگان اغلب خود را به خاطر آسیبهای روانی خود سرزنش میکنند، و تأکید شدید بر ارزش بخشش، به فرهنگ سرزنش قربانی کمک میکند که متأسفانه بسیاری از بازماندگان آن را درونی کردهاند.
درخواست از بازماندگان تروما برای بخشش آزارگر خود را می توان به عنوان بازماندگانی که به خاطر اعمال آزاردهنده خود سرزنش می شود، یا در برخی موارد به عنوان نشان دهنده یک هم ارزی نادرست بین بدرفتاری تلقی کرد. این احساس شرم را تشدید می کند و بیشتر از تمرکز بر دیدگاه های بازماندگان، به کانون سوء استفاده کنندگان کمک می کند.
این را در نظر بگیرید: یک کودک فکر می کند که بچه بدی است. زیرا مادرش فریاد می زند. او را مورد آزار روانی و یا حتی جسمی قرار می دهد. به عنوان یک بزرگسال، آنها معتقدند که “آدم بد” هستند، که تاثیر منفی بر ارزش خود و روابط آنها دارد. بعد یکی از بستگانش می گوید: «این سال ها پیش بود، باید او را ببخشی.» اگر این بزرگسال نتواند ببخشد (که در زمانی که تجارب تروما پردازش نشده است رایج است)، این ناتوانی به عنوان تأیید بیشتر بر این امر است که آنها واقعاً «آدم بدی» هستند.
محدودیتهای بخشش در بهبودی تروما
وقتی کسی را می بخشید، اغلب نیازی به بحث یا پردازش بیشتر نیست. موقعیت را درک نمی کنید. موقعیتی را در نظر بگیرید که در آن واقعاً کسی را بخشیدید. هر چند وقت یکبار نیاز دارید که این حادثه را با آنها یا خودتان در میان بگذارید؟ معمولاً نادر است. در واقع، یکی از نشانههای رایج که نشان میدهد واقعاً کسی را نبخشیدهاید، نیاز شما به ادامه بحث در مورد حادثه (ها) است. در نتیجه، بخشش در بهبودی تروما اغلب این توقع را از خود و دیگران به همراه دارد که در آینده نیازی به بحث زیاد در مورد موضوع نخواهد بود و ممکن است حس آشتی کاذب یا بسته شدن را القا کند.
بازماندگان تروما باید بتوانند روایت های تروما خود را هر چند وقت یکبار که لازم است فاش کنند. به اشتراک بگذارند. زیرا این بخش حیاتی بهبودی است. وقتی تحت فشار قرار می گیریم که ببخشیم، ممکن است احساس کنیم که نیازی نیست یا نباید به اشتراک گذاری یا کاوش روایت خود ادامه دهیم. توانایی ما برای پردازش و بازیابی را مهار می کند. علاوه بر این، بخشش میتواند توانایی یا تمایل بازماندگان را برای گزارش مجرمان مهار کند. زیرا درخواست پاسخگویی قضایی، تبرئه یا مجازات اغلب مغایر با «روح» بخشش تلقی میشود.
فرآیند دردناک اما ضروری بهبودی تروما
بخشش در بهبودی تروما می تواند مسیر کمترین مقاومت باشد، که همیشه چیز خوبی نیست. درمان تروما از نظر عاطفی و گاهی اوقات از نظر جسمی دردناک است. به منظور اجتناب از درد پردازش تروما، ممکن است خود را مجبور کنید که سوء استفاده کننده خود را ببخشید به این امید که تاثیر تروما از بین برود. با این حال، تسکین تجربه معمولاً موقتی است (اگر اصلاً وجود داشته باشد.)
همانطور که دکتر روزنا باکاری می نویسد: «تلاش برای متوقف کردن درد با بخشش مانند قرار دادن یک جعبه مخلوط کیک در فر و انتظار برای گرفتن یک کیک است. این کار نمی کند. شما می توانید خانه خود را به آتش بکشید.» به طور خلاصه، قبل از اینکه بخواهید کیک خود را بپزید، باید مواد را با هم مخلوط کنید. بهبود ضربه شامل بسیاری از مواد دردناک مانند تجربه غم و اندوه شدید، خشم، شرم، ترس و احساسات ناخوشایند بدن است.
اهمیت بخشش در بهبودی تروما
بحث ما در این مقاله این نیست که بخشش نباید در درمان تروما استفاده شود. در واقع، بسیاری از بازماندگان از بخشیدن سوء استفاده کنندگان خود سود بردند. هدف این است که بخشش نباید به عنوان یک جزء اجباری در هر فرآیند بهبودی تروما، یا به عنوان پیش نیاز برای “حرکت به جلو” در نظر گرفته شود. زمانی که بخشش نیاز باشد، به طور طبیعی در روند درمان اتفاق می افتد، بدون اینکه مجبور شوید یا تشویق شوید. بسیاری از بازماندگان تروما هرگز سوء استفادهکنندگان خود را نمیبخشند. در عین حال به بهبودی موفقیتآمیز تروما دست مییابند. آنها را با احساس آرامش و امید به آینده باز میدارد.
مشاوره درمانی با بهترین روانشناسان آنلاین در همکده
آیا آمادهاید مسیر بهبود روانی خود را با راهنمایی متخصصان حرفهای آغاز کنید؟ در همکده، ما به شما فرصت میدهیم تا با بهترین روانشناسان آنلاین ایران در محیطی امن، خصوصی و راحت ارتباط برقرار کنید. فرقی نمیکند با چه چالشی روبهرو هستید؛ اضطراب، افسردگی، استرس روزمره یا مسائل پیچیدهتر روانی، تیم ما آماده است تا با گوش دادن دقیق، تحلیل عمیق و ارائه راهکارهای عملی، مسیر شما را هموار کند.
کافی است تنها چند دقیقه وقت بگذارید و جلسه مشاوره آنلاین خود را رزرو کنید تا گامی مؤثر برای سلامت روان خود بردارید. از هر نقطهای از ایران میتوانید به متخصصان ما دسترسی داشته باشید و بدون نیاز به مراجعه حضوری، تجربهای حرفهای و شخصیسازی شده داشته باشید. هماکنون تصمیم بگیرید و برای آرامش، اعتماد به نفس و بهبود کیفیت زندگی خود، رزرو مشاوره در همکده را آغاز کنید.
سخن پایانی
بخشش در بهبودی تروما ضروری نیست. تمرکز واقعی باید بر تجربه، احساسات و نیازهای بازمانده باشد، نه الزام به رضایت دادن یا بخشیدن آزارگر. گاهی مقاومت در برابر بخشش، نشانهای از محافظت از خود و احترام به مرزهای شخصی است. بهبودی، فرآیندی درونی است که با پذیرش احساسات، پردازش خاطرات و تقویت ایمنی روانی شکل میگیرد. بازماندگان میتوانند بدون فشار برای بخشش، مسیر سلامت روان خود را طی کنند و با حمایت متخصصان، رشد و ترمیم واقعی را تجربه کنند. احترام به خود و مرزهای شخصی، کلید درمان پایدار بدون بخشش در بهبودی تروما است.
